उपयोजित लेखन
पत्रलेखन, गद्य आकलन, कथालेखन आणि जाहिरात लेखन — नमुना कृतींची संपूर्ण उत्तरे.
शेअर कराAdvertisement
१. पत्रलेखन
अ. ब. क.,
शिवाजी नगर, अमरावती.
दिनांक : ३ नोव्हेंबर २०---
प्रति,
मा. व्यवस्थापक,
'सरगम' संस्था,
अमरावती.
विषय : 'दिवाळी पहाट' या कार्यक्रमाचा प्रयोग पुन्हा सादर करण्याबाबत.
महोदय,
मी अमरावती शहरातील एक रसिक नागरिक या नात्याने आपणास हे पत्र लिहित आहे. आपल्या 'सरगम' संस्थेच्या वतीने वसंतराव देशपांडे हॉलमध्ये दिनांक २ नोव्हेंबर रोजी आयोजित केलेला 'दिवाळी पहाट' हा कार्यक्रम अतिशय उत्तम झाला असे मी ऐकले. कौस्तुभ व सोनाली माडे यांच्या बहारदार गायनाचा आस्वाद घेण्यासाठी अनेक रसिक उत्सुक होते.
परंतु, या कार्यक्रमाला मिळालेल्या उदंड प्रतिसादामुळे कार्यक्रमाची तिकिटे लवकरच संपली. माझ्यासारख्या अनेक रसिकांना तिकिटे न मिळाल्यामुळे या सुरेल कार्यक्रमाला मुकावे लागले. आमच्यासारख्या अनेक नागरिकांची अशी इच्छा आहे की, या अप्रतिम गायनाच्या कार्यक्रमाचा आस्वाद आम्हालाही घेता यावा.
तरी रसिक नागरिकांच्या आग्रहाखातर आपण या 'दिवाळी पहाट' कार्यक्रमाचा प्रयोग पुन्हा एकदा सादर करावा, ही नम्र विनंती.
आपला नम्र,
अ. ब. क.
ई-मेल: abc@xyz.com
अ. ब. क.,
शिवाजी नगर, अमरावती.
दिनांक : ३ नोव्हेंबर २०---
प्रति,
मा. व्यवस्थापक,
'सरगम' संस्था,
अमरावती.
विषय : घरपोच तिकिटे न मिळाल्याबाबत तक्रार.
महोदय,
मी अमरावती शहरातील एक नागरिक असून, आपल्या संस्थेने दिनांक २ नोव्हेंबर रोजी आयोजित केलेल्या 'दिवाळी पहाट' या कार्यक्रमाचा मी निस्सीम चाहता आहे. आपल्या जाहिरातीत नमूद केल्याप्रमाणे, मी घरपोच तिकिटांसाठी आगाऊ नोंदणी केली होती व त्याचे पैसेही ऑनलाइन भरले होते.
परंतु, अत्यंत खेदाने मला सांगावे लागते की, कार्यक्रमाचा दिवस उजाडला तरी मला घरपोच तिकिटे प्राप्त झाली नाहीत. मी दिलेल्या संपर्क क्रमांकावर चौकशी करण्याचा प्रयत्न केला, मात्र मला योग्य तो प्रतिसाद मिळाला नाही. तिकिटे वेळेवर न मिळाल्यामुळे मला आणि माझ्या कुटुंबाला या बहारदार कार्यक्रमाला मुकावे लागले, ज्यामुळे आमची घोर निराशा झाली आहे.
तरी आपण या प्रकाराची योग्य ती दखल घेऊन चौकशी करावी आणि माझ्या तिकिटांचे पैसे परत करावेत, ही विनंती.
आपला नम्र,
अ. ब. क.
ई-मेल: abc@xyz.com
२. गद्य आकलन
- 'पूर्वरंग' या पुस्तकाचे लेखक कोण?
'पूर्वरंग' या पुस्तकाचे लेखक पु. ल. देशपांडे हे आहेत. - 'पूर्वरंग' या पुस्तकाचा वाङ्मय प्रकार कोणता?
'पूर्वरंग' या पुस्तकाचा वाङ्मय प्रकार 'प्रवासवर्णन' असा आहे. - पुस्तकाची सुरुवात लेखक कोणत्या विषयाने करतात?
पुस्तकाची सुरुवात लेखक त्यांच्या परदेशी जाण्याच्या प्रवासाच्या तयारीने करतात. - पुस्तकात कोणत्या गोष्टींचा अभ्यास लेखकाने बारकाईने केलेला आढळतो?
पुस्तकात विविध देशांतील व्यक्तींचे स्वभाव, राहणी, आचार-विचार, वैशिष्ट्यपूर्ण पोशाख आणि खाद्यपदार्थ यांचा अभ्यास लेखकाने बारकाईने केलेला आढळतो. - पुस्तकातून लेखकांच्या कोणत्या लेखन शैलीचा परिचय होतो?
पुस्तकातून पु. ल. देशपांडे यांच्या अत्यंत विनोदी व मनोवेधक लेखन शैलीचा परिचय होतो.
३. कथालेखन
शीर्षक : खरी देशभक्ती
२६ जानेवारी, भारताचा गणतंत्र दिन. अर्णव स्वच्छ शालेय गणवेशात तयार होऊन शाळेत गेला. माननीय प्रमुख पाहुण्यांच्या उपस्थितीत कार्यक्रम सुरू झाला. विद्यार्थ्यांनी ध्वजवंदन केले. राष्ट्रगीत, ध्वजगीत, देशभक्तीपर गीत सादर केले. अध्यक्षांच्या प्रेरणादायी भाषणानंतर अर्णवचे देशभक्तीचा संदेश देणारे व देशभक्ताबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करणारे भाषण झाले. वृक्षारोपण, खाऊवाटप झाल्यानंतर मुले घरी जायला निघाली.
अर्णवदेखील आपली तीनचाकी सायकल घेऊन निघाला. सावकाशपणे हुतात्मा चौकापर्यंत पोहोचला. लाल दिव्याचा संकेत मिळताच जागेवरच थांबला. चौकात खूप गर्दी होती. अनेक छोटी मुलं हातात छोटे तिरंगी झेंडे घेऊन पालकांच्या वाहनांवर बसली होती. हिरवा दिवा दिसताच थांबलेली गर्दी पुढे सरकली. अर्णवनेही हाताने चाकाला वेग दिला. एवढ्यात सर्वांचं लक्ष वेधून घेणारं असं एक दृश्य अर्णवला दिसलं.
रस्त्याच्या कडेला एक सात-आठ वर्षांचा गरीब मुलगा उभा होता. त्याचे कपडे मळके व फाटके होते. त्याच्या चेहऱ्यावर एक उदास भाव होता आणि तो रस्त्यावरून जाणाऱ्या मुलांच्या हातातील तिरंगी झेंड्यांकडे मोठ्या आशेने पाहत होता. त्याच्याही मनात तो झेंडा हातात घेण्याची प्रबळ इच्छा होती, पण तो विकत घेण्यासाठी त्याच्याकडे पैसे नव्हते.
हे दृश्य पाहून अर्णवचे हृदय पिळवटून निघाले. त्याने आपली सायकल थांबवली. त्याच्या खिशात खाऊसाठी दिलेले थोडे पैसे उरले होते. त्याने एका विक्रेत्याकडून एक सुंदर, लहान तिरंगी झेंडा विकत घेतला आणि सायकल चालवत त्या मुलाजवळ गेला. हसतमुखाने तो झेंडा अर्णवने त्या गरीब मुलाच्या हातात दिला. झेंडा हातात पडताच त्या मुलाचा चेहरा आनंदाने उजळून निघाला. त्याने अर्णवकडे पाहून गोड हसू दिले आणि "भारत माता की जय!" अशी आरोळी ठोकली.
अर्णवला त्या मुलाच्या डोळ्यांतील आनंद पाहून खरे समाधान मिळाले. फक्त भाषण देण्यापेक्षा कृतीतून मिळालेला हा आनंद खूप मोठा होता. अर्णवने आपली सायकल पुन्हा घराच्या दिशेने वळवली, पण आज त्याच्या मनात अभिमानाची आणि खऱ्या देशभक्तीची एक वेगळीच भावना दाटून आली होती.
तात्पर्य : खरी देशभक्ती केवळ भाषणांतून नाही, तर दुसऱ्यांना आनंद देण्यात आणि एकमेकांना मदत करण्याच्या कृतीतून दिसून येते.
कथा तयार करताना विचारात घेतलेल्या गोष्टी :
१. कथेची सुरुवात आणि अपूर्ण कथेचा भाग यांची योग्य सांगड घालणे.
२. अर्णवच्या पात्राचा स्वभाव (संवेदनशील आणि कृतीशील) फुलवणे.
३. कथेतील घटना आणि स्थळ (हुतात्मा चौक, २६ जानेवारीची गर्दी) यांची सुसंगत मांडणी करणे.
४. कथेला योग्य शीर्षक आणि तात्पर्य देणे.
४. जाहिरात
- वातानुकूलित प्रशस्त जागा
- सोयीस्कर वेळा
- आधुनिक यंत्रसामग्री
- अनुभवी शिक्षक
- माफक फी
होय, जाहिरातीतील मजकूर काहीसा चुकीचा आणि संभ्रम निर्माण करणारा वाटतो. जाहिरातीत एका बाजूला "प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य" असे म्हटले आहे आणि दुसऱ्या बाजूला "स्वतः सोबत एक व्यक्ती आणा, १०% सवलत मिळवा" असे म्हटले आहे. या दोन अटींमुळे ग्राहकांमध्ये संभ्रम निर्माण होऊ शकतो की नेमकी सवलत प्रथम येणाऱ्याला मिळणार की सोबत व्यक्ती आणणाऱ्याला. तसेच, व्यायामशाळेच्या वेळेचा (सकाळ/संध्याकाळ) स्पष्ट उल्लेख नाही.
जाहिरात अधिक आकर्षक बनवण्यासाठी त्यात काही लक्षवेधी घोषवाक्ये (उदा. "आरोग्यम् धनसंपदा!" किंवा "सुदृढ शरीर, निरोगी मन!") जोडता येतील. तसेच, व्यायामशाळेच्या वेळेचे तक्ते स्पष्टपणे द्यावेत. जाहिरातीत सुदृढ शरीराची काही आकर्षक छायाचित्रे किंवा बोधचिन्ह वापरता येईल जेणेकरून वाचकांचे लक्ष त्वरित वेधले जाईल.
|| आरोग्यम् धनसंपदा ||
💪 श्री. हनुमंत वाळके यांची 'वाळके शक्ती जिम' 💪
सुदृढ शरीर आणि निरोगी आयुष्याकडे वाटचाल करण्याची सुवर्णसंधी!
✨ आमची खास वैशिष्ट्ये ✨
🏋️ वातानुकूलित आणि अत्यंत प्रशस्त जागा
⏱️ महिला व पुरुषांसाठी सोयीस्कर वेळा (सकाळी ५ ते ९, सायं. ५ ते ९)
⚙️ अद्ययावत आणि आधुनिक यंत्रसामग्री
👨🏫 तज्ज्ञ आणि अनुभवी मार्गदर्शक (Trainers)
💰 सर्वांना परवडणारी माफक फी
🎉 विशेष सवलत! 🎉
स्वतः सोबत एका मित्राला/मैत्रिणीला प्रवेश घेण्यास आणा आणि फी मध्ये १०% भरघोस सवलत मिळवा!
पत्ता : निरामय सदन, शास्त्री मार्ग, जळगाव.
संपर्क : ९८७६५४३२१०
त्वरा करा! आजच आपला प्रवेश निश्चित करा!
📚 ज्ञानगंगा बुक डेपो 📚
वाचनप्रेमींसाठी आणि विद्यार्थ्यांसाठी भव्य उन्हाळी पुस्तक प्रदर्शन!
'पाठ्यपुस्तकेतर पुस्तके आता भरघोस सवलतीच्या दरात!'
आमच्याकडे उपलब्ध आहेत :
📖 कथा, कादंबऱ्या आणि कवितासंग्रह
🧠 सामान्य ज्ञान आणि स्पर्धा परीक्षांची पुस्तके
👶 लहान मुलांसाठी रंगीत गोष्टींची पुस्तके
👤 थोर व्यक्तींची चरित्रे आणि आत्मचरित्रे
✨ सर्व प्रकारच्या पाठ्यपुस्तकेतर पुस्तकांवर थेट २०% ते ३०% सूट! ✨
स्थळ : ज्ञानगंगा बुक डेपो, सरस्वती विद्यालयाजवळ, दादर (प.), मुंबई.
वेळ : सकाळी १० ते रात्री ८ वाजेपर्यंत (रविवारसह खुले).
ज्ञानाचा साठा वाढवा, आजच प्रदर्शनाला भेट द्या!